Defensie overweegt stapsgewijze dienstplicht bij dreiging

Het ministerie van Defensie ontwikkelt een nieuw raamwerk om beter voorbereid te zijn op toekomstige veiligheidsuitdagingen. Dit zogenaamde 'Dienmodel' beschrijft diverse mogelijkheden voor burgers om, voor korte of langere tijd, een bijdrage te leveren aan de landsverdediging.

Staatssecretaris Derk Boswijk heeft de Tweede Kamer hierover geïnformeerd. Hij benadrukt dat vrijwilligheid de basis blijft van het plan. Het leger dient primair te bestaan uit individuen die bewust kiezen voor een militaire loopbaan. Een verplichte opkomstplicht wordt pas overwogen als uiterste redmiddel, bijvoorbeeld bij een ernstige verslechtering van de internationale veiligheidssituatie en een toenemende taaklast voor Defensie.

Van vrijwillig naar verplicht

Het Dienmodel kent verschillende fasen, specifiek gericht op jongeren tussen 18 en 27 jaar. Deze stappen krijgen een toenemend verplichtend karakter. Volgens de Rijksoverheid kan in het meest extreme scenario, waarbij de veiligheidssituatie drastisch verslechtert en snelle uitbreiding van het leger noodzakelijk is, een selectieve opkomstplicht worden ingevoerd. In dat geval worden alle stappen, inclusief de uiteindelijke dienstverplichting, bindend. De staatssecretaris onderstreept het belang van dialoog hierover met jongeren en de maatschappij.

Voor wie vrijwillig wil dienen, zijn er twee trajecten. Het 'korte spoor' richt zich op de Nationale Weerbaarheidstraining (NWT) en beoogt het aantal reservisten te vergroten. Het 'lange spoor' bouwt voort op het bestaande 'Dienjaar' en heeft een duur van 12 tot 24 maanden. Indien een dienstplicht in werking treedt, volgen de opgeroepenen het korte spoor.

Lees ook: Nieuwe wet moet Defensie slagvaardiger maken · Nederland versterkt militaire banden in Indo-Pacific