Nederland blijft innovatietopper in EU, maar positie verzwakt

Nederland staat wederom in de top drie van meest innovatieve landen binnen de Europese Unie, zo blijkt uit het European Innovation Scoreboard (EIS) van 2026. Alleen Zweden en Denemarken scoren hoger. Desondanks is de positie van Nederland verzwakt; de voorsprong op het EU-gemiddelde daalt voor het tweede achtereenvolgende jaar. De score van Nederland ligt nu 27,4% boven het gemiddelde van de EU-landen, waar dit eerder 31,8% was.

Deze afname baart zorgen, aangezien een voorsprong van minimaal 25% noodzakelijk is om de status van 'Innovatieleider' te behouden. De daling van de relatieve score wijst op een afnemende innovatiekracht vergeleken met andere lidstaten. De Rijksoverheid stelt dat het kabinet werkt aan diverse maatregelen om deze trend te doorbreken. Het gaat dan om het stimuleren van publieke en private investeringen, het wegnemen van belemmeringen en het bevorderen van productiviteit en talentontwikkeling.

Investeringen blijven achter

De huidige sterke positie van Nederland is vooral te danken aan uitstekend wetenschappelijk onderzoek, hoogwaardige opleidingen, een vergaande digitalisering en effectieve publiek-private samenwerkingen. Om deze positie in de toekomst te waarborgen, zijn echter meer investeringen in onderzoek en ontwikkeling (R&D) noodzakelijk. Nederland investeert momenteel 2,29% van het bruto binnenlands product (bbp) in R&D, wat aanzienlijk lager is dan de gestelde doelstelling van 3%.

Hiermee blijft Nederland achter bij diverse andere landen. Binnen de EU investeren landen als Denemarken (3,0%), Duitsland (3,1%), Finland (3,2%), Oostenrijk (3,3%), België (3,4%) en Zweden (3,6%) aanzienlijk meer. Ook buiten Europa lopen landen als de Verenigde Staten (3,4%) en Zuid-Korea (4,9%) voorop in R&D-investeringen.

Lees ook: Nederland en Letland verdiepen samenwerking rond drone-ontwikkeling · Kabinet onderzoekt asielprocedure buiten Europa